Jak wybrać oświetlenie LED?

Jak wybrać oświetlenie LED?

Podczas wyboru systemu oświetleniowego do domu stajemy przed trudnym wyborem. Można zdecydować się na tradycyjne metody, takie jak żarówki energooszczędne, które są tanie i łatwo dostępne. Jeśli szukasz ciekawszych efektów oświetleniowych, warto zapoznać się z ofertą lamp halogenowych i diod LED. Dają one szansę na zaoszczędzenie energii, ale w zamian musimy zainwestować w nie więcej pieniedzy.

Oświetlenie za pomocą diod LED stało się popularne dopiero w ostatnich latach. Przed dokonaniem zakupu systemu oświetleniowego opartego na diodach musimy się zastanowić, czy ta technologia będzie dla nas najkorzystniejsza pod względem ceny, rodzaju światła i łatwości montażu. LEDy stosowane w oświetleniu są jeszcze nową technologią i mają szereg wad, ale z każdym miesiącem pojawiają się dopracowane produkty. Czy za ich pomocą można uzyskać efekt taki sam, jak dzięki tradycyjnym żarówkom?

Rodzaje oświetlenia LED

Na rynku oświetlenia LED panuje bałagan – jest wielu producentów, którzy podają parametry swoich produktów w nieprecyzyjny sposób. Jako, że dioda jest diodzie nierówna, warto najpierw zapoznać się z najważniejszymi rodzajami opraw LED stosowanych w oświetleniu.


Żarówki świecące punktowo

Dają podobne światło do opraw halogenowych. Strumień światła ma około 120 stopni, przez co do oświetlenia dużej powierzchni (na przykład kuchni) potrzebujemy wielu takich opraw ustawionych blisko siebie. Z tego powodu można je używać jako dodatkowe podświetlenie w kuchni lub w łazience. Takie diody wykorzystuje się też w przestrzeni handlowej, na przykład do podświetlenia wystawy w sklepie. Ich zaletą jest zminimalizowanie cienia rzucanego przez przedmioty, dzięki czemu prezentują się znacznie lepiej.


Żarówki świecące powierzchniowo


Diody SMD

Dioda świecąca powierzchniowo pozwala na uzyskanie efektu żarówki. Taki system nosi nazwę SMD, i polega na przylutowaniu wielu LEDów na płaskiej powierzchni płytki scalonej. Producenci używają do tego celu diod o różnej mocy, które określa się symbolami takimi jak

  • 3528

  • 5050

  • 5060

  • COB

  • 5630

  • 3014

Każda kolejna dioda w tym szeregu jest wykonana w nowszej technologii, jaśniejsza od poprzedniczki i znacznie droższa. Wysoki stosunek jakości do ceny mają diody 5050 i 5060, dlatego warto je polecić do użytku domowego.

Konstrukcja typu SMD oferuje szeroki kąt świecenia, ich zaletą jest także płaska budowa i kompaktowy kształt.


Diody PowerLed

W obudowie PowerLed znajduje się mniejsza ilość diod, niż w diodzie SMD, ale moc każdej z nich jest większa. Taki system oświetlenia także dorównuje żarówkom energooszczędnym i daje około 20 procentową oszczędność prądu.

Koszt żarówki wynosi około 40 złotych.


Lampy typu Corn

Ich nazwa wywodzi się z kształtu przypominającego kukurydzę. Takie ustawienie diod pozwala na uzyskanie silnego strumienia światła, który jest odpowiednio rozproszony.


Taśmy LED

Najprostszy sposób oświetlenia. Do plastikowej taśmy są przylutowane diody LED, które mogą mieć różne kolory i dają dekoracyjne światło o niewielkim zasięgu. Ponieważ posiada ona taśmę klejącą, możemy ją przykleić w dowolnym miejscu.

Jakie są ich zalety i wady?

Największą wadą systemów LED jest niewielka ilość światła, która nie pozwala na prawidłowe oświetlenie pomieszczenia. Nawet, jeśli producent zapewnia, że dioda jest “super jasna” i daje natężenie światła taką samą barwę, jak mocny halogen, jej ilość światła może pozostawiać wiele do życzenia. Niestety, ale większość producentów zawyża parametry swoich produktów, co można sprawdzić na podstawie porównania danych z opakowania z tabelą DIM. Poniżej wymieniamy inne czynniki decydujące o opłacalności wyboru tego systemu


Cena żarówek

Ceny żarówekLED typu Bulb zaczynają się od 20 złotych, natomiast za markowy, jasno świecąc produkt musimy zapłacić nawet dwukrotnie lub trzykrotnie więcej. Energooszczędne żarówki mają dziś jasność taką samą jak 100 watowa tradycyjna żarówka przy poborze mocy 18 W. Taka sama żarówka LED kosztuje ponad 100 złotych, co oznacza, że jej koszt zwraca się przez lata.


Duża trwałość

W zamian za wysoką cenę otrzymujemy produkt, który według producenta świeci nawet 10 lat, jednak gwarancja producenta rzadko kiedy jest dłuższa niż półtora lub dwa lata. W przypadku sprawdzonych producentów, diody nie sprawiają problemu, natomiast tanie diody ulegają szybkiemu zepsuciu. W praktyce okazuje się, że po dwóch tysiącach godzin świecenia dioda LED świeci o 30 procent ciemniej.


Barwa mniej przyjemna od innych źródeł

Producenci promują diody o barwie zbliżonej do światła słonecznego, czyli o temperaturze barwowej 6500 K. Nie jest to jednak optymalne rozwiązanie, ponieważ wieczorem nasz wzrok jest przyzwyczajony do światła zwykłej żarówki, które jest bardziej żółte. Jeśli chcemy zachować efekt kolorów naturalnych dla naszych oczu, to użyjmy „żarówki” LED o temperaturze około 3000K lub mniej, które są zbliżone do znanego nam oświetlenia. Im wyższa ilość kelvinów, tym bardziej białe i sterylne kolory w pomieszczeniu. Na ten sam problem cierpią żarówki energooszczędne, które ponadto muszą się najpierw rozjarzyć. W przypadku żarówek opartych na diodach ten problem nie występuje – w domu od razu jest jasno.


Energooszczędność

Pojawienie się żarówek energooszczędnych było rewolucją w zmniejszaniu kosztów. Diody LED pobierają jeszcze mniej energii przy takiej samej jasności, jednak ten zysk nie jest tak zauważalny przy zastosowaniu ich jako źródło głównego oświetlenia. Dzięki wymienieniu świetlówek na diody typu PowerLed będziesz mógł zaoszczędzić około 20 procent energii.

Ochrona środowiska

Diody LED mają dłuższą żywotność niż żarówki i lampy halogenowe, dlatego dzięki ich używaniu oszczędzamy środowisko. Nie stworzono jeszcze przepisów na temat ich recyclingu, a producenci deklarują, że zawartość niebezpiecznych substancji w diodach jest bardzo mała.

Gdzie stosować LEDy a gdzie ich unikać.

Jako główne oświetlenie

Oświetlenie pomieszczeń diodami LED to drogie rozwiązanie – aby zapewnić taki sam efekt, jak za pomocą zwykłych żarówek, należy wydać od 40 do 150 złotych za pojedynczą żarówkę z diodami. W przypadku, gdy zamieniamy żarówki halogenowe na LED, także musimy liczyć się z wysokim kosztem.

Diody sprawdzą się dobrze w łazience, gdzie uwidacznia się ich główna zaleta – błyskawiczne rozświetlanie po włączeniu i możliwość instalacji w dowolnym miejscu - na przykład koło lustra. Podobne zalety docenimy w przedpokoju. W salonie, w którym czytamy lub wykonujemy inne prace manualne musimy wybrać żarówkę LED wysokiej jakości, która zapewni nam odpowiednią ilość światła. Aby wybrać odpowiedni model, zapoznajmy się z testami i wypowiedziami fachowców na jego temat.


Jako oświetlenie pomocnicze

LEDy sprawdzają się natomiast jakodobre źródło światła pomocniczego i dekoracyjnego. Taśmy LED pozwalają na szybkie zamontowanie diod na dużej powierzchni bez wiercenia dziur.

W kuchni diody można zamontować pod wiszącą szafką, gdzie będą bliżej powierzchni roboczej i nie będą dawały cienia. To pomoże nam przy pracach kuchennych.


Czy diody LED są opłacalne

Opłacalność zastosowania tej technologii jest tym większa, im dłużej jest oświetlane dane pomieszczenie. Jeśli światło świeci się krócej niż godzinę, tańszym wyborem będzie skorzystanie z żarówek energooszczędnych. W sieci można znaleźć kalkulatory, które pomagają w oszacowaniu opłacalności różnych rodzajów oświetlenia.

Na co należy uważać

Nie dajmy się nabrać na moc w watach

Najtrudniejszym zadaniem podczas wyboru oświetlenia LED jest porównanie ich do zwykłych żarówek. Jeśli zasugerujemy się mocą w watach (im większa, tym mocniejsze oświetlenie), to wpadniemy w ślepy zaułek. Im nowszy i droższy rodzaj diody, tym skuteczniej radzi sobie ona z wykorzystaniem energii. Niestety, ale wraz ze wzrostem tej skuteczności, rośnie cena diody.


Zwracajmy uwagę na ilość lumenów i kąt świecenia

Diody LED można najłatwiej porównać dzięki porówaniu ilości wytwarzanego światła. Ilość lumenów nie daje nam pełnej wizji światła produkowanego przez diodę, gdyż liczy się jeszcze kąt świecenia. Jeśli kąt jest duży, to światło jest mniej intensywne i rozprasza się. Skupione oświetlenie daje silniejszy efekt, ale tylko w jednym miejscu.

Sprzedawcy porównują diody LED do żarówek energooszczędnych, jednak okazuje się, że trudno je zastąpić za pomocą młodej technologii – dioda zastępującą w pełni żarówkę 100W musi mieć około 1500 lumenów. Praca w zbyt ciemnym pomieszczeniu jest niemożliwa, dlatego należy dokładnie sprawdzać parametry żarówki LED.


Czy marka jest ważna?

Na rynku oświetlenia pojawiło się dużo nowych firm, które produkują swoje produkty w Chinach za niższe pieniądze. Co prawda większe zaufanie wzbudzają znani producenci, tacy jak Philips czy też Osram, ale w przypadku nowej technologii granice między firmami zacierają się. Warto wybierać produkty sprawdzone przez innych użytkowników, znajdujące się na rynku od długiego czasu i polecane przez specjalistów. Wiele żarówek dostępnych na rynku (zwłaszcza tych najtańszych), nie nadaje się do oświetlenia. Problemem są też podróbki znanych produktów.


Odprowadzanie ciepła

Im więcej diod znajduje się w oprawie i im większa jest ich moc, tym większe wydzielanie ciepła. Diody LED zamieniają większość energii na światło, jednak mimo to potrzebne jest odprowadzanie ciepła. Obudowy LED, posiadające konstrukcje otwartą mają większą żywotność, gdyż pracują w niższej temperaturze. Dostępne są też oprawy wyposażone w elementy odprowadzające ciepło, jednak są one większe od zwykłych żarówek. Z tego powodu zwróćmy uwagę na kolejny czynnik.


Czy obudowa LED pasuje do oprawy

Pomimo tego, że lampa LED będzie miała taki sam gwint co żarówka energooszczędna, może nie zmieścić się do lampki, żyrandola czy też abażuru. Z tego powodu wymiana oświetlenia na LEDowe może okazać się nieopłacalna, gdyż będziemy musieli wymienić całe urządzenie lub żyrandol. Mało miejsca zajmują diody typu SMD, natomiast PowerLed ma dość dużą soczewkę pokrywającą diody.

Jak zmontować wszystkie elementy

O zastosowaniu technologii LED należy pomyśleć już w czasie projektowania pomieszczenia, dzięki czemu będziemy mieli wystarczająco dużo miejsca do montażu niektórych elementów. Najwięcej problemów jest wtedy, gdy stosujemy oprawy przypominające halogeny lub taśmy LED do samodzielnego montażu.. Należy wtedy zwrócić uwagę na takie elementy, jak:


Wybór zasilacza

Diody LED podłącza się do uziemionego zasilacza elektronicznego, zabezpieczającego przed zwarciami i przepięciami. To ważny element instalacji, dlatego nie wolno oszczędzać na jego parametrach. Jego moc powinna być o 10 – 15% większa od sumarycznej mocy taśm LED.


Sterownik i ściemniacz

Również te elementy powinny mieć wyższą moc niż taśma LED, którą zastosujemy. Ściemniacz pozwala na regulację jasności diod na różne sposoby, natomiast sterownik na tworzenie efektów świetlnych. Zarówno zasilacz, jak i inne elementy wydzielają ciepło, dlatego nie można ich całkowicie zabudować. Najprostszą metodą na odpowiednie dobranie tych elementów jest ich kupienie wraz z odpowiednio przyciętą taśmą LED. Dzięki temu będziemy mieli pewność, że diody będą działały prawidłowo.


Okablowanie oświetlenia

Ważnym elementem jest wybór przewodów zasilających o odpowiedniej grubości. Zbyt cienki kabel nie dostarczy odpowiedniej ilości prądu i może się przepalić.W przypadku technologii LED ważne jest uziemienie systemu.

Montaż elementów

Montaż taśm LED jest prosty – po prostu przyklejamy je do powierzchni, która została uprzednio odpylona za pomocą odkurzacza, szmatki lub sprężonego powietrza i odtłuszczona. W przypadku opraw z gwintem zwróćmy uwagę na to, czy żarówka LED pasuje do oprawy.


Lutowanie - Diody są wrażliwe na wysoką temperaturę, dlatego temperatura lutowania nie możę przekraczać 380 stopni.


Podsumowując - diody LED to doskonały sposób na uzyskanie efektów wizualnych, podkreślenie pewnych elementów wyposażenia wnętrz i doświetlenie ich. Dobrze sprawdzają się też w niewielkich pomieszczeniach. Stosowanie systemu LED jako głównej formy oświetlenia zaczyna być opłacalne, jednak by wybrać odpowiednio wydajną żarówkę LED, warto zapoznać się z ofertą różnych producentów, Rozwój technologii sprawia, że LED wkrótce stanie się najtańszą metodą na oświetlenie pomieszczeń.

Polub nas na Facebooku

Zapisz się na nasz Newsletter

Nie przegap najciekawszych artykułów oraz wyjątkowych okazji z naszym serwisie.


Dziękujemy za wypełnienie formularza!

Aby otrzymywać newsletter musisz wykonać jeszcze tylko dwa kroki:

  1. Sprawdź swój e-mail – wiadomość powinna już tam być.
  2. Kliknij na link umieszczony w tej wiadomości, aby potwierdzić prenumeratę.

I gotowe!

Zapisałeś się do naszego newslettera już wcześniej.